Hong Kong’a Kardeş mi Geliyor?

Çin hükümeti kısa süre önce ülkenin güney ucunda Hainan Serbest Ticaret Limanı inşasıyla ilgili genel planı açıkladı. Ulusal Kalkınma ve Reform Komisyonu, plana göre Hainan Serbest Ticaret Limanı inşasının tamamlanmasından sonra, bölgede ticaret, yatırım, sınır ötesi sermaye akışı, personel giriş-çıkışı, taşımacılık, verilerin güvenli ve düzenli şekilde nakliyesi olmak üzere altı alanda kolaylık gerçekleştirileceğini bildirdi

Liman inşasının iki aşamalı olarak tamamlanacağına işaret eden Lin, ilk aşamada 2025 yılına kadar ticaret ve yatırımın serbestleştirilmesi ve kolaylaştırılması hedefine ulaşmak üzere, açılma sürecinin düzenli olarak ilerletileceğini dile getirdi. Çinli yetkililer hedef kapsamında da 2035 yılına kadar, açılma prosedürünün ve ilgili düzenlemelerin daha da iyileştirileceğini söylüyor. Yetkililere göre, "Ticaret, yatırım, sınır ötesi sermaye akışı, personel giriş-çıkışı, taşımacılık, verilerin güvenli ve düzenli şekilde nakliyesi olmak üzere altı alanda tamamen serbestlik ve kolaylık gerçekleştirilecek. Böylece yüksek seviyeli bir serbest ticaret limanının inşası tamamlanmış olacak."

Planlanan Uygulamalar

2025'den önce yabancılar bireysel olarak başvurup veya herhangi kuruluşun davetiyle vizesiz giriş hakkına sahip olabilecek. Ayrıca yabancılar ticaret, akraba ziyareti, tedavi ve spor gibi amaçlarla Hainan adasına vizesiz bir şekilde girebilecek. Yabancıların turist gruplarıyla Hainan'a girmeleri için 15 gün vizesiz giriş düzenlemesi uygulanacak.

Eğitim açısından yurt dışı üst düzey mühendislik, tarım ve tıp üniversitelerinin Hainan Serbest Ticaret Limanı'nda bağımsız şekilde okul açması ve uluslararası okullar kurmasına izin verilecek. Yabancı yüksek kaliteli tıbbi kaynakların Hainan'a girmesi ve Hainan'da sağlık merkezleri kurulması için destek sağlanacak.

Mal ticareti alanında Hainan Serbest Ticaret Liman'ında temel özelliği "sıfır tarife" olan ticareti kolaylaştırma politikaları hayata geçirilecek. Sınır ötesi hizmet ticareti için negatif liste sistemi uygulanacak. Sınır ötesi teslimat, denizaşırı tüketim ve bu alanda çalışan gerçek kişilerin hareketi gibi hizmet ticaretinde var olan çeşitli engeller ortadan kaldırılacak. Denizaşırı hizmet sağlayanlara ulusal muamele uygulanacak.

Yatırımın kolaylaştırılması alanında piyasa erişimi için taahhüt verme uygulanması sisteme geçecek. Piyasa varlıkları ilgili gereklilikleri karşılayacağı ve kayıt yaptıracağı taahhüdünde bulunduktan sonra hemen yatırım ve iş faaliyetleri gösterebilecek. Çin Cumhurbaşkanı Xi Jinping, Hainan Serbest Ticaret Limanı'nın inşasında uluslararası standartlara uyulması gerektiğini belirtti.

Hong Kong ve Singapur Örneği

Çin basınındaki yorumlara göre, geriye bakıldığında, Çin'in ilk özel ekonomik bölgelerinin ülkenin ekonomik reformuna ve açılmasına yaptığı katkılar göz ardı edilemez. Bu bölgelerde kalkınmalarını teşvik etmek için pilot bakıldığında uygulandı ve elde edilenler ülkenin geri kalanı için örnek bir rol oynadı. Ancak ileriye baktığımızda, ülkenin yüksek kaliteli gelişimini sağlamak için daha fazla şeye ihtiyaç var. Çin Komünist Partisi, Hainan eyaletinin reform ve açılış için yeni öncü olacağını açıkladı.

Çin'in en büyük özel ekonomik bölgesinin serbest ticaret limanı olarak gelişmesi için,  gümrüksüz ticaret merkezine dönüştürülmesi öngörülüyordu. Plana göre, serbest ticaret ve yatırımın kolaylaştırılması için 2025 yılına kadar kurulacak pilot bölge 2035 yılına kadar finans merkezi haline dönüşecek. Hainan Serbest Ticaret Limanı ve Guangdong-Hong Kong-Macao Büyük Körfez Bölgesi'nin  tamamlayıcı gelişimi ile ülke açılım sürecinin yeni ve daha üst bir seviyeye taşınması öngörülüyor. Çin, Hainan Serbest Ticaret Limanı'nı geliştirerek, her ikisi de ünlü dünya ticaret ve finans merkezleri olan Hong Kong ve Singapur'un başarısını örnek almayı hedefliyor. Planda Hainan Serbest Ticaret Limanı'nın "Çin karakteristiğine" uygun olacağına da işaret ediliyor.

Yeni Bir Hong Kong mu?

Çin üzerine araştırmalar yapan akademisyen Dr.Altay Atlı CRI Türk’te, şunları söyledi:

 "Çin acaba yeni bir Hong Kong mu inşa edecek? Hainan adasında serbest ticaret limanı inşa edilecek olması bu soruyu gündeme getirdi. Hainan adasına bakacak olursak, güney kıyısında yer alan bir ada. 35 bin kilometre karelik büyük bir ada. Hong Kong'un 30 katı büyüklüğünde. 9 buçuk milyon insan yaşıyor. Doğusunda ve güneyinde Güney Çin Denizi, batısında Tonkin Körfezi ve Vietnam yer alıyor. Bu adaya ile ilgili projede serbest ticaret alanında bir takım özel politikalarla, özel inisiyatiflerle buranın bir küresel ticaret ve finans merkezi haline getirilmesi hedefi yer alıyor."

Hainan'ın Hong Kong sağlayamadığı bazı avantaları sağlayabileceğine vurgu yapan Atlı, "Önümüzdeki yıllarda, belirlenen takvim içerisinde Hong Kong ile paralel olarak Hainan'ın gelişmesi sağlanacak. Hainan, Hong Kong'un yerine geçecek değil, aslında Hong Kong'u tamamlayacak. Orada olmayan avantajları yatırımcılara sağlayacak. Hainan yeni bir küresel ticaret ve finans merkezi olarak karşımıza çıkacak ama bu kademeli bir şekilde olacak. Bugünden yarına yeni bir Hong Kong görmeyeceğiz 2050 yılına kadar o noktaya ulaşılması hedefleniyor." açıklamasında bulundu.

Hainan adını bir yere not edin. Önümüzdeki yıllarda daha sık duyacağız.

Önceki ve Sonraki Yazılar